Zaćmienie Słońca już 12 sierpnia. Jak będzie wyglądało w Płocku?
W środę, 12 sierpnia 2026 roku, warto spojrzeć w niebo. Tego dnia nastąpi całkowite zaćmienie Słońca, które w Polsce będzie widoczne jako głębokie zaćmienie częściowe. Szczególnie ciekawie zjawisko zapowiada się w Płocku, gdzie Księżyc zasłoni około 83 proc. tarczy słonecznej.
Do zaćmienia Słońca dochodzi, gdy Księżyc znajdzie się pomiędzy Ziemią a Słońcem i przesłoni jego tarczę. To, czy obserwator zobaczy zaćmienie całkowite czy częściowe, zależy od jego położenia.
Pas całkowitego zaćmienia 12 sierpnia będzie przebiegał m.in. przez Grenlandię, Islandię i Hiszpanię, a także niewielki fragment północno-zachodniej Portugalii. W Polsce nie zobaczymy fazy całkowitej, ale Księżyc przesłoni znaczną część Słońca.
O której zaćmienie Słońca w Płocku?
Według wyliczeń dla Płocka pierwsza faza zaćmienia rozpocznie się około godz. 19:14. Od tego momentu Księżyc będzie stopniowo przesuwał się przed tarczą Słońca i zasłaniał coraz większą jej część.
Największa faza zaćmienia przypadnie około godz. 20:05. Wówczas przesłonięte będzie około 83 proc. powierzchni tarczy Słońca.
Jest jednak bardzo istotna kwestia. W chwili maksimum Słońce w Płocku będzie znajdowało się zaledwie około 0,3 stopnia nad horyzontem. W praktyce oznacza to, że będzie właśnie zachodzić. Dlatego pełnego teoretycznego przebiegu zaćmienia nie uda się zobaczyć – dalsza część zjawiska będzie już odbywać się po zachodzie Słońca.
Gdzie najlepiej obserwować zaćmienie w Płocku?
Ze względu na bardzo niskie położenie Słońca kluczowe będzie znalezienie miejsca z maksymalnie odsłoniętym zachodnim i północno-zachodnim horyzontem. Budynki, drzewa czy inne przeszkody mogą sprawić, że Słońce zniknie obserwatorowi z pola widzenia jeszcze przed osiągnięciem największej widocznej fazy zaćmienia.
Najlepiej więc wybrać otwartą przestrzeń i rozpocząć obserwację już po godz. 19:10. W miarę upływu czasu tarcza Słońca będzie przypominała coraz cieńszy sierp, który będzie stopniowo zbliżał się do horyzontu.
Czy podczas zaćmienia zrobi się ciemno?
W Płocku nie dojdzie do całkowitego zaćmienia, dlatego nie należy spodziewać się efektu "nocy w środku dnia", charakterystycznego dla pasa całkowitości. Zjawisko może być jednak wyraźnie zauważalne, zwłaszcza że znaczna część tarczy słonecznej zostanie przesłonięta.
Dodatkowo wszystko wydarzy się wieczorem, tuż przed zachodem Słońca. To połączenie może sprawić, że warunki świetlne będą szczególnie interesujące.
W całej Polsce częściowa faza zaćmienia rozpocznie się – zależnie od lokalizacji – około godz. 19:10. Faza całkowita z naszego kraju nie będzie widoczna.
Jak bezpiecznie oglądać zaćmienie Słońca?
Najważniejsza zasada dotyczy bezpieczeństwa wzroku. Nie wolno patrzeć bezpośrednio na Słońce gołym okiem, również wtedy, gdy większość jego tarczy jest przesłonięta przez Księżyc.
Do bezpośredniej obserwacji należy używać specjalnych okularów lub filtrów przeznaczonych do obserwacji Słońca, spełniających normę ISO 12312-2. Zwykłe okulary przeciwsłoneczne – nawet bardzo ciemne – nie zapewniają odpowiedniej ochrony.
Szczególnie niebezpieczne jest spoglądanie na Słońce przez lornetkę, teleskop lub aparat bez odpowiedniego filtra słonecznego umieszczonego z przodu urządzenia. Skupione promieniowanie może doprowadzić do poważnego uszkodzenia wzroku.
Jeżeli nie mamy odpowiednich okularów, można zastosować metodę projekcji, np. prosty projektor otworkowy, dzięki któremu obraz Słońca obserwujemy na powierzchni, zamiast patrzeć bezpośrednio na jego tarczę.
Zaćmienie Słońca i maksimum Perseidów
Data zaćmienia jest wyjątkowa również z innego powodu. Noc z 12 na 13 sierpnia przypada w okresie maksimum aktywności Perseidów, jednego z najbardziej znanych rojów meteorów. Oznacza to, że przy sprzyjającej pogodzie miłośnicy astronomii mogą najpierw obserwować wieczorne zaćmienie Słońca, a później wypatrywać "spadających gwiazd".
Dla mieszkańców Płocka najważniejsze będą więc godziny od około 19:14 do zachodu Słońca. Im bardziej odsłonięty horyzont, tym większa szansa, by zobaczyć Słońce w bardzo zaawansowanej fazie zaćmienia. O tym, czy widowisko rzeczywiście będzie widoczne, zdecyduje jednak pogoda i zachmurzenie.
